Uzmanları Yapay Zekanın Geleceğini Yazdı
TÜBA, Türkiye Teknoloji Takımı Vakfı (T3 Vakfı) ve KÜME Vakfı iş birliğiyle hazırlanan “Artificial Intelligence and National Technology Reflections” (Yapay Zekâ ve Millî Teknoloji Üzerine Yansımalar) adlı kapsamlı eser yapay zekânın bilimden ekonomiye, eğitimden kamu yönetimine ve toplumsal yaşamdan geleceğin çalışma hayatına kadar uzanan çok boyutlu etkilerini ele alıyor.
Eserin içeriğinin ve öne çıkan değerlendirmelerin kamuoyuyla paylaşılması amacıyla 4 Eylül 2026 Cuma günü İstanbul Karaköy Palas’ta bir basın toplantısı düzenlenecek. Saat 14.00-17.00 arasında gerçekleştirilecek toplantıda, eserin hazırlayıcıları da çalışmanın kapsamı ve öne çıkan başlıklarını anlatacak.
Yapay zekâ teknolojilerinin hızla geliştiği ve küresel ölçekte ekonomik, teknolojik ve toplumsal dönüşümlerin merkezinde yer aldığı günümüzde yayımlanan eserde; alanın bugünkü gelişim dinamiklerini ortaya koyulurken geleceğe ilişkin önemli tartışmalar da bilimsel bir perspektifle değerlendirdi. 3 ana bölüm altında toplam 25 bölümden oluşan çalışmaya 38 bilim insanı, araştırmacı ve uzman katkı sağladı.
Yapay zekânın küresel dönüşümü mercek altında
Eserde yapay zekânın geleneksel sistemlerden süper zekâya uzanan gelişim süreci; büyük veri, işlemciler ve büyük dil modelleri gibi teknolojik altyapılarla birlikte çalışıldı. Aynı zamanda yapay zekâ jeopolitiği, uluslararası iş birliği ve inovasyon ağları gibi küresel ölçekte giderek önem kazanan başlıklar da kapsamlı biçimde detayladırıldı. Çalışmada yapay zekânın yalnızca teknolojik bir gelişme olmadığı, aynı zamanda ekonomik ve toplumsal yapıları dönüştüren stratejik bir alan olduğu vurgulandı. Sürdürülebilirlik, iş gücü piyasaları, iletişim teknolojileri ve eğitim sistemleri üzerindeki etkiler küresel ölçekte masaya yatırıldı.
Eserin önemli bir bölümü yapay zekâ alanındaki mevcut kapasitesi, stratejik hedefleri ve Millî Teknoloji Hamlesi kapsamında yürütülen çalışmalardan oluşturuldu. Türkiye’de yapay zekâ alanındaki düzenlemelerin mevcut durumu ve gelecekte ortaya çıkabilecek ihtiyaçlara da çalışmanın başlıkları arasında yer verildi.
Geleceğin teknolojilerine disiplinler arası yaklaşım
“Artificial Intelligence and National Technology Reflections”, yapay zekânın teknik boyutlarının yanı sıra teknolojinin kültürel bir biçim olarak anlamı, yapay zekâ yönetişimi ve toplumların dönüşümü gibi sosyal ve kültürel boyutları da gündeme getirdi. Yapay Genel Zekâ (AGI), kuantum teknolojileri, insan-yapay zekâ iş birliği ve geleceğin çalışma hayatı gibi başlıkların da ayrıntılı biçimde ele alınması, eserin yapay zekâ alanına disiplinler arası bir perspektifle yaklaşmasını sağlıyor. Bu yönüyle eser, yapay zekânın bugünkü kullanım alanlarını değerlendirmekle kalmayarak teknolojinin gelecekte bilim, toplum, ekonomi ve devletler arası rekabet üzerindeki muhtemel etkilerine ilişkin kapsamlı bir çerçeve sunmayı hedefliyor.