TÜBA-Prof. Dr. M. Gazi Yaşargil Doktora Sonrası Araştırmacı Bursu Başvuruları Başladı
TÜBA desteğiyle, Nörobilim ve Nöroteknoloji Mükemmeliyet Ortak Uygulama ve Araştırma Merkezi (NÖROM) bünyesinde yürütülen nörobilim ve disiplinlerarası beyin araştırmaları kapsamında görevlendirilmek üzere “Prof. Dr. M. Gazi Yaşargil Doktora Sonrası Araştırmacı Bursu” başvuruları başladı. Başvurular 29 Mayıs 2026 tarihine kadar devam edecek.
Program; TÜBA destekli projelerin yanı sıra NÖROM bünyesinde yürütülen çalışmalar ile ulusal ve uluslararası fon kaynaklı araştırmaları kapsayarak disiplinlerarası nörobilim alanında güçlü bir araştırma ortamı sunmayı hedefliyor. NÖROM çatısı altında yürütülen ileri düzey araştırma projelerinde görev alacak doktora sonrası araştırmacılar, TÜBA desteğiyle istihdam edilecek. TÜBA’nın https://bursbasvuru.tuba.gov.tr/ adresi üzerinden oluşturduğu başvuru sistemi bir ay süreyle açık kalacak, hakem değerlendirme sürecinin ardından sonuçlar açıklanacak.
Doktora sonrası araştırmacı alımı; şeffaflık, liyakat ve akademik yeterlilik ilkeleri doğrultusunda yürütülecek. Başvurular, TÜBA üyelerinden oluşan Bilimsel Değerlendirme Komisyonu tarafından incelenecek; adayların akademik geçmişi, doktora çalışmaları, bilimsel yayınları, uluslararası deneyimleri ve NÖROM araştırma altyapısı ile uyumları dikkate alınacak. Ön değerlendirmeyi geçen adaylar çevrim içi ya da yüz yüze mülakata davet edilebilecek.
Programa başvuracak adayların NÖROM bünyesinde tam zamanlı çalışmayı kabul etmeleri, başvuru tarihi itibarıyla 40 yaşını doldurmamış ve nörobilim ya da sinirbilim alanında doktora derecesine sahip olmaları gerekiyor. Ayrıca adayların doktora derecelerini son üç yıl içinde almış olmaları, ulusal veya uluslararası hakemli dergilerde yayımlanmış bilimsel çalışmalara sahip olmaları, yüksek etki düzeyinde araştırma deneyimi göstermeleri ve görev için gerekli teknik yetkinlik ile yeterli düzeyde İngilizce bilgisine sahip olmaları bekleniyor. Gerekli görülmesi halinde adaylardan araştırma önerisi ve niyet mektubu da talep edilebilecek.
Başvuru sürecinde adayların özgeçmişlerini, doktora diplomalarını veya mezuniyet belgelerini, en fazla üç sayfalık araştırma önerisi ve niyet mektuplarını ve en az iki referans mektubunu sunmaları gerekecek.
Görevlendirilecek doktora sonrası araştırmacılar on iki aylık dönemler halinde çalışacak ve görev sürelerinin uzatılması, yıl sonu performans değerlendirmeleri ile proje ihtiyaçlarına bağlı olarak belirlenecek. Araştırmacılar, görev aldıkları projelerde aktif rol üstlenerek bilimsel araştırma faaliyetlerini yürütecek, elde edilen verileri düzenli olarak raporlayacak ve ulusal ile uluslararası hakemli dergilerde yayımlanmak üzere bilimsel üretime katkı sağlayacak. Bunun yanı sıra proje toplantılarına katılım, araştırma çıktılarının hazırlanması ve gerekli durumlarda genç araştırmacılara akademik ve teknik destek sunulması da sorumlulukları arasında yer alacak.
Araştırmacıların performansı; bilimsel yayınlar, proje çıktıları, ara ve ilerleme raporları, uluslararası iş birlikleri ve bilimsel etkinliklere katılım gibi ölçütler çerçevesinde yıllık olarak değerlendirilecek. Tüm süreç boyunca araştırma etiği kurallarına uyum, veri güvenliği ve gizlilik ilkeleri temel esaslar arasında yer alacak.
Prof. Dr. M. Gazi Yaşargil Kimdir?
6 Temmuz 1925’te, babasının kaymakamlık görevi yaptığı Diyarbakır’ın Lice ilçesinde dünyaya geldi. Aynı yıl ailesiyle birlikte Ankara’ya taşındı. Beş kardeşli Yaşargil ailesinin tüm çocukları Ankara’daki okullarda eğitim gördü. Kız kardeşlerinden Selma, Ankara Gazi Lisesi’nde 40 yıl İngilizce öğretmenliği yaptı; Tomris ise Makine ve Kimya Endüstrisi Kurumu’nda kimya mühendisi olarak görev aldı. Erkek kardeşlerinden Erdem, İsviçre Basel’de genel cerrahi profesörü, Günay ise Zürih’te fizyoloji profesörü oldu. Yaşargil ailesinin çocuklarının tüm eğitim masrafları, aile bireylerinin büyük özverileriyle karşılandı.
Ankara Atatürk Lisesi’nin Klasik Latince bölümünden 1943 yılında mezun oldu. Aynı yılın sonbaharında Almanya’daki Friedrich Schiller Üniversitesi’nde tıp eğitimine başladı. Savaş koşulları nedeniyle eğitimini iki dönem sonra yarıda bırakıp 1945’te İsviçre’ye geçti. Tıp eğitimini Basel Üniversitesi’nde tamamladı ve 1949 sonbaharında mezun oldu. Mezuniyetin ardından üç ay boyunca Anatomi Enstitüsü’nde, dünyaca ünlü Dr. Josef Klingler ile beyin anatomisi üzerine çalıştı. 1950-1953 yılları arasında nöroloji-psikiyatri, iç hastalıkları ve genel cerrahi alanlarında birer yıl asistanlık yaptı.
Ocak 1953’te Zürih Üniversitesi Beyin Cerrahisi Kliniği’nde Prof. Dr. Hugo Krayenbühl, Prof. Dr. George Weber ve Prof. Dr. Emil Zander ile beyin cerrahisi uzmanlık eğitimine başladı. 1960 yılında doçent, 1965 yılında profesör, 1973 yılında ise ordinaryüs profesör unvanını aldı. 1993 yılına kadar aynı klinikte bölüm başkanlığı görevini sürdürdü.
Zürih Üniversitesi’nde görev yaptığı ilk 12 yılda (1953–1965), binlerce hastaya beyin ve göz çukuru (orbita) perkütan anjiyografisi uygulayarak bu alanda önemli yayınlar ve kitaplar hazırladı. 1957–1965 yılları arasında, stereotaktik tekniklerle Parkinson hastalığı ve diğer hareket bozukluklarının tedavisinde çığır açan ameliyatlara imza attı. Bu operasyonlarda Zürih Üniversitesi Fizyoloji Profesörü Oscar Wyss’in geliştirdiği yüksek frekanslı koagülasyon tekniğini kullandı; bu teknik, kısa sürede dünya genelinde kabul gördü.
1965–1966 yılları arasında Amerika Birleşik Devletleri’nde Vermont Üniversitesi’nde Prof. Dr. M.P.R. Donaghy ile birlikte çalışarak mikrovasküler cerrahiyi öğrendi. Bu yöntemi ilk defa hayvan beyin damarları üzerinde uygulayan Prof. Yaşargil, 1967 yılında Zürih’te beyninde üç atardamarı tıkanmış bir hastaya başarılı bir bypass ameliyatı gerçekleştirdi. Bu operasyon, beyin damar cerrahisinde yeni bir dönemin başlangıcı oldu.
1967–1973 yılları arasında mikronöroşirürjiye yönelik ameliyat mikroskopları, cerrah koltukları, mikro alet masaları, anevrizma klipleri, mikro dikiş setleri ve otomatik retraktörler gibi pek çok yenilikçi cerrahi ekipmanın geliştirilmesini sağladı.
1967’den itibaren, mikroteknik kullanarak beyin ve omurilik sıvı yollarının açılımını esas alan yeni bir cerrahi yöntem geliştirdi. Bu teknik, damar hastalıkları, anevrizmalar, arteriovenöz malformasyonlar (AVM), kavernomlar, tümörler, temporal epilepsi ve bel fıtığı gibi rahatsızlıkların cerrahisinde çığır açtı. 1968–1993 yılları arasında kurduğu mikrocerrahi laboratuvarında dünyanın dört bir yanından gelen beyin cerrahlarına eğitim verdi. Mikronöroşirürji üzerine sekiz kitap yayımladı.
1993 yılında Zürih Üniversitesi’ndeki görevinden emekli oldu. 1994 yılında Arkansas Üniversitesi Tıp Fakültesi (Little Rock, ABD)’nde profesör olarak göreve başladı. Prof. Dr. Ossama Al-Mefty ile birlikte ABD’nin ilk Mikronöroşirürji Merkezi’ni kurdu. Bu merkezde ameliyatlara devam etti, dersler verdi, mikronöroşirürji laboratuvarı kurdu ve kurslar düzenledi. 2013 yılında Arkansas Üniversitesi’nden emekli oldu.
2013 yılından itibaren Yeditepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroşirürji Anabilim Dalı’nda Prof. Dr. Uğur Türe ile birlikte bilimsel çalışmalarını, derslerini ve konferanslarını sürdürdü.
Haziran 2024 tarihinde, İstanbul’da Prof. Dr. Uğur Türe önderliğinde; dünya çapında önemli beyin cerrahları ile birlikte “Yaşargil Mikronöroşirurji Akademisi" (Yaşargil Microneurosurgery Academy”) kurulmuş ve ilk kongresini aynı tarihte Prof Dr. Yaşargil’in katılımı ile İstanbul'da gerçekleştirdi.
Prof. Dr. Yaşargil’in adıyla Oxford (İngiltere), Little Rock (ABD) ve Pekin (Çin)’de mikrocerrahi laboratuvarları kurulmuştur. Arkansas Üniversitesi, “Yaşargil Kürsüsü”nü kurmuş; “Gazi ve Dianne Yaşargil Yıllık Konferansı” ile çalışmalarını onurlandırmıştır. Amerikan Nöroşirürji Derneği yıllar boyunca “Yaşargil Dersi” düzenlemiştir. Türk Nöroşirürji Derneği de uzun yıllar boyunca “Yaşargil Dersi” ile Prof. Dr. Yaşargil’in bilgi ve deneyim mirasını yaşatmıştır. Zürih Üniversitesi Tıp Fakültesi, 2014 yılında başlattığı “Yaşargil Konferansları” ile bilim dünyasına katkılarını anmaya devam etti.
Haziran 2024 tarihinde, Prof. Dr. Uğur Türe’nin öncülüğünde ve dünya çapında önemli beyin cerrahlarının katılımıyla “Yaşargil Mikronöroşirürji Akademisi” (Yaşargil Microneurosurgery Academy) İstanbul’da kuruldu; Akademi, ilk kongresini 4 Haziran 2024’te, Prof. Dr. Gazi Yaşargil’in katılımıyla yine İstanbul’da gerçekleştirdi. 2000 yılında TÜBA Üyesi seçilen Prof. Dr. M. Gazi Yaşargil, 10 Haziran 2025 Salı günü hayata veda etti.